Οι εκκλησιαστικές εικόνες στο σπίτι μας

Σε κάθε σπίτι στο οποίο μένει μία οικογένεια Χριστιανών ορθόδοξων είναι σίγουρο ότι θα δούμε ένα πράγμα μόλις θα μπούμε μέσα: τις θρησκευτικές εικόνες. Σε κάθε σπίτι Χριστιανών υπάρχει ένα εικονοστάσι σε κοινή θέα στο οποίο και μπορεί κανείς να δει το καντηλάκι που καίει, μία εικόνα του Χριστού, μία της Παναγίας αλλά και μία του Αγίου που έχει ιδιαίτερη σημασία για την οικογένεια. Η εν λόγω εικόνα μπορεί να απεικονίζει τον Άγιο το όνομα του οποίου έχει ο νοικοκύρης του σπιτιού ή ο αρχηγός της οικογένειας, ή ακόμη και να πρόκειται για κάποιο οικογενειακό κειμήλιο με μεγάλη ιστορία. Δεν είναι άλλωστε λίγες οι οικογένειες προσφύγων από την πόλη, τη Μικρά Ασία και τον πόντο που έκαναν τεράστιες θυσίες για να μεταφέρουν με ασφάλεια τις εικόνες τους στην Ελλάδα.

Πέρα όμως από τις εικόνες αυτές, είναι σίγουρο ότι στο σπίτι θα υπάρχουν κι άλλες. Η παράδοση επιτάσσει να υπάρχει μία εικόνα του Εσταυρωμένου πάνω από κάθε κρεβάτι ενώ στα δωμάτια των παιδιών, υπάρχουν συνήθως και εικόνες των Αγίων από τους οποίους παίρνουν το όνομα τους. Τέλος, όταν παντρεύεται ένα ζευγάρι με θρησκευτικό γάμο τοποθετεί τα στέφανα του σε μία ειδική θήκη την οποία και αναρτά είτε στη κρεβατοκάμαρα είτε στο σαλόνι του σπιτιού.

Τι είναι όμως αυτό που κάνει τις εικόνες τόσο σημαντικές για μας; Γιατί πρέπει να τις έχουμε στο σπίτι μας; Ας δούμε μερικούς από τους πιο σημαντικούς λόγους.

Σύνδεση με το Θείο

Ο πιο σημαντικός ρόλος που παίζει μία εικόνα στο σπίτι μας, είναι αυτή της επαφής με το Θείο. Οι εικόνες γίνονται πολλές φορές αποδέκτες των προσευχών μας καθώς γονατίζουμε μπροστά τους για να ζητήσουμε βοήθεια ή συγχώρεση για κάποια αμαρτία μας. Όταν προσευχόμαστε σε μια εικόνα, δεν προσευχόμαστε στο ξύλο και τις μπογιές αλλά στον Άγιο που απεικονίζεται. Η εικόνα με άλλα λόγια μας βοηθάει να οραματιστούμε τον Χριστό, την Παναγία ή τον Άγιο τον οποίο επικαλούμαστε κατά τις προσευχές μας.

Σκεφτείτε τις εικόνες σαν τις φωτογραφίες αγαπημένων σας ατόμων. Όταν μία μάνα φιλάει την εικόνα του παιδιού της που είναι στα ξένα και της λείπει, δεν φιλάει τα χρώματα και το χαρτί αλλά το ίδιο το παιδί της, την ιδέα του. Το ίδιο συμβαίνει και με τις εικόνες.

Υπενθύμιση της πίστεως μας

Όταν κοιτάμε μία εικόνα δεν βλέπουμε απλά τη παράσταση της. Δεν είναι δηλαδή κάτι σαν φωτογραφία ζωγραφισμένη πάνω σε ξύλο. Όταν βλέπουμε την εικόνα ενός αγίου μας έρχεται στο μυαλό αμέσως και η ιστορία του, τα έργα και οι διδαχές του. Με άλλα λόγια, θυμόμαστε γιατί έγινε άγιος. Έτσι οι εικόνες μας βοηθούν να διατηρούμε την πίστη μας αλλά και να θυμόμαστε τις αρχές και τα ήθη της θρησκείας μας. Θα λέγαμε λοιπόν ότι οι εικόνες είναι σαν «πινακίδες» οι οποίες μας κρατούν στον δρόμο του Θεού και της ορθοδοξίας.

Φύλακες του σπιτιού

Οι εικόνες βλέπουν και μιλάνε, όχι με τρόπο φανερό αλλά με έναν τρόπο που γίνεται ιδιαίτερα αντιληπτός από το μυαλό και τη καρδιά μας. Όταν λέμε ότι οι εικόνες βλέπουν, είναι σαν είναι άγρυπνοι φρουροί ο οποίοι λόγω της σύνδεσης τους με τους Αγίους και το Θείο, μας κρατούν στον σωστό δρόμο όταν είμαστε έτοιμοι να ξεφύγουμε. Για παράδειγμα, αρκεί να ρίξει μία ματιά μία μάνα ή ένας πατέρας στην εικόνα της Παναγίας που κρατά με αγάπη τον Χριστό στην αγκαλιά της για να παραμερίσει την οργή που νιώθει λόγω κάποιας αταξίας των παιδιών.

Όταν λέμε ότι οι εικόνες μιλούν, εννοούμε ότι στέλνουν μηνύματα σε όποιον έρχεται στο σπίτι μας. Του «λένε» ότι η οικογένεια που μένει σε αυτό το σπίτι αποτελείται από καλούς κι ευσεβείς Χριστιανούς, οπότε και ο επισκέπτης θα πρέπει να προσαρμόσει κατάλληλα και τη συμπεριφορά του σαν ένδειξη σεβασμού τόσο την ίδια την οικογένεια που τον υποδέχεται, όσο και στη πίστη της.

Εκκλησιαστικές εικόνες και αγιογραφίες

Πώς να τοποθετήσετε στο σπίτι σας εκκλησιαστικές εικόνες και αγιογραφίες

Οι θρησκευτικές εικόνες, κυρίως οι εικόνες της Παναγίας και του Χριστού είναι κάτι που όλοι έχουμε στο σπίτι μας κυρίως για λόγους πίστης κι ευλάβειας. Όπως και να έχει όμως, όλοι προσπαθούμε λίγο πολύ να κάνουμε τις εικόνες μας να ταιριάζουν με το ντεκόρ του σπιτιού και γενικά να μην κάνουν τον χώρο στον οποίο τοποθετούνται να φαίνεται ξένος. Με άλλα λόγια, επειδή οι εικόνες έχουν θέση ακόμη και στο πιο μοντέρνο σπίτι, είναι απόλυτα λογικό να θέλουμε να έχουμε τις εικόνες χωρίς να μετατρέπουμε μια γωνιά του σπιτιού μας σε εκκλησία. Δεν είναι μάλιστα λίγοι αυτοί που γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο προτιμούν να έχουν τις εικόνες τους «κρυμμένες» και όχι σε κάποιο δωμάτιο στο οποίο δέχονται φίλους κι επισκέπτες.

Σε αυτό το άρθρο λοιπόν θα δούμε τι πρέπει να κάνετε αλλά και να αποφύγετε όταν αγοράζετε ή τοποθετείτε εικόνες στο σπίτι σας, έτσι ώστε να παντρέψετε τη θρησκευτικότητα με τη διακόσμηση και τη καλαισθησία.

Προτιμήστε τις «καλές» εικόνες

Σήμερα εικόνες και αγιογραφίες μπορεί να βρει κανείς κυριολεκτικά παντού και σε διάφορες τιμές. Το πρόβλημα όμως είναι ότι οι φθηνές εικόνες δείχνουν αμέσως τη χαμηλή ποιότητα τους. Στην ουσία είναι φωτογραφίες κολλημένες πάνω σε ένα βαμμένο κομμάτι ξύλο και αυτό φαίνεται χωρίς ιδιαίτερη παρατήρηση ή προσπάθεια. Εννοείται πως η ποιότητα της εικόνας δεν αλλάζει τον κύριο λόγο ύπαρξης της και τη λειτουργία της, αλλά αν θέλετε μια εικόνα που να γίνει μέρος της διακόσμησης σας, θα πρέπει να επενδύσετε σε καλής ποιότητας εικόνες αγίων και αγιογραφίες. Καλό θα ήταν να είναι βαμμένες στο χέρι και να έχουν κι ένα περίτεχνο κάδρο.

Μην μαζεύετε όλες σας τις εικόνες σε ένα σημείο

Μια άσχημη συνήθεια που έχουν κάποιοι όσον αφορά τις εικόνες, είναι να μαζεύουν πάρα πολλές σε έναν τοίχο, στην ουσία μετατρέποντας τον σε εκκλησία. Αυτό είναι λάθος αλλά και μεγάλη υπερβολή. Ένα σπίτι είναι χώρος κατοικίας και όχι λατρείας, οπότε δεν χρειάζεται να έχει περισσότερες εικόνες από ένα μικρό παρεκκλήσι! Αν έχετε κι εσείς έναν τοίχο με εικόνες στο σπίτι σας, προτείνουμε να τον «ελαφρύνετε» λίγο. Αν θέλετε μπορείτε να επιλέξετε τις αγαπημένες σας ή τις πιο σημαντικές για σας εικόνες αγίων και αγιογραφίες σας και να τις τοποθετήσετε σε ένα όμορφο εικονοστάσι.

Κάντε μία ωραία εικόνα το επίκεντρο ενός χώρου

Οι εικόνες πέρα από θρησκευτικά αντικείμενα είναι και έργα τέχνης. Αν έχετε λοιπόν μία αγιογραφία από έναν γνωστό αγιογράφο ή ακόμη κι ένα καλό, χειροποίητο δηλαδή, αντίγραφο από μία γνωστή εικόνα, μπορείτε να το κάνετε το επίκεντρο του ενδιαφέροντος ενός κεντρικού χώρου του σπιτιού σας. Αν έχετε τζάκι για παράδειγμα, μπορείτε να τοποθετήσετε την εν λόγω εικόνα από πάνω του, έτσι ώστε να έχει την «κεντρική θέση» στη διακόσμηση. Καλό θα ήταν στον χώρο που θα τοποθετήσετε την εν λόγω εικόνα να μην υπάρχουν άλλες εικόνες, προκειμένου να αναδειχθεί όσο το δυνατόν καλύτερα.

Μην γεμίσετε το σπίτι σας με εικόνες

Πολλοί άνθρωποι βάζουν εκκλησιαστικές εικόνες σε όλα μα όλα τα δωμάτια του σπιτιού τους, ακόμη και στο μπάνιο! Εννοείται πως αυτό είναι υπερβολή από κάθε άποψη. Οι εικόνες είναι καλό να μπαίνουν σε δωμάτια στα οποία ζείτε κι εργάζεστε. Καλό είναι λοιπόν να τις τοποθετείτε στο χωλ, στο σαλόνι στα υπνοδωμάτια, στο γραφείο σας και ίσως και στην κουζίνα. Όπως και να έχει, είναι υπερβολή να έχετε μεγάλες εικόνες σε περισσότερα από δύο δωμάτια του σπιτιού σας. Στους δευτερεύοντες χώρους, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε μικρές εικονίτσες, αν θέλετε να υπάρχουν εικόνες οπωσδήποτε.

Μείνετε στις εικόνες

Τον τελευταίο καιρό έχουν εμφανιστεί και wall stickers ή ακόμη και αφίσες με θρησκευτικό περιεχόμενο. Οι εν λόγω λύσεις δεν είναι καθόλου καλόγουστες και σίγουρα δεν πληρούν τους κανόνες της Βυζαντινής τέχνης και αγιογραφίας, γι’ αυτό και καλό είναι να αποφεύγονται. Αν θέλετε μία νότα θρησκευτικότητας στο σπίτι σας, οι παραδοσιακές εικόνες είναι η μόνη λύση.